|
|
Jacek M. Korbus -
|
publikacje książkowe i e-booki
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
Blog
Jacka Korbusa |
|
 |
- E-book
"A propos sztuki i życia",
poświęcony sztuce i poezji
autor: Jacek Korbus,
2010-01 format .pdf rozmiar pliku 7.34 MB
do pobrania - ISBN 978-83-929845-0-4
|
A propos sztuki i życia
... |
 |
- Tekst opublikowany
nosi tytuł:
"Wartości pedagogiczne i artystyczne brukselskiej rzeźby publicznej"
współautorzy
książki: Profesorowie wielu polskich
uczelni specjalizujący się w zakresie pedagogiki kultury. Wydawnictwo
UMCS
- Pedagogika
kultury, red. Prof. dr hab. Janusz Gajda, praca zbiorowa
|
Przestrzeń
Przestrzeń
w rozumieniu i odczuwaniu, rzeźbiarza ma znaczenie fundamentalne,
bowiem stanowi kategorie zjawisk dziejących się w trzech wymiarach.
Długość, wysokość i szerokość determinują formę i zdecydowanie
odróżniają malarstwo od rzeźby.
Dzieło rzeźbiarskie ma jeszcze jeden istotny aspekt jest nim czas.
Dzieło powstaje w czasie, „staje się w nim.”
Kategorie: przestrzenności i trwania przedłużają fizyczny byt poza
granice istnienia specyficzne dla innych form artystycznych.
Artysta rozważa dzieło w czasie. Rodzi się ono pierwotnie w głębi jego
świadomości jako odczucie przestrzenności by nabrać indywidualnych
kształtów i kierunków. Poprzez czas,
„zwierciadło - soczewkę” oglądamy ciągle tę samą,
niedoskonałą aczkolwiek udoskonalana formę. Jest ona zarówno
przestrzenią samą w sobie o cechach fizycznych jak i metaforą conditio
humana. Czymże jest, więc przestrzenny – rzeźbiarski ogląd
rzeczy i budowa formy?
Czy jest to tylko manifestacja odmienności formy fizycznej rzeczy?
Przestrzeń w rzeźbie to tworzenie przedmiotu – zjawiska
kulturowego. Jest wyznaczaniem miejsca o cechach fizycznych i systemie
odniesień kulturowych bazujących o koordynaty przestrzenne. Bardzo
często miejsce stworzone w wyniku działań rzeźbiarskich zawiera w sobie
pierwiastek sacrum.
Rzeźba jako specyficzna forma wypowiedzi człowieka na temat świata
zrodziła się z doznania i przeżycia trwałości i fizyczności
gór, kamieni, głazów. Odczuwanych jako tajemnicze
i niekiedy określanych jako święte. Stąd częste czczenie świętych
miejsc, kamieni, gołoborzy, gór.
Tworzenie rzeźby, formy rzeźbiarskiej ma w sobie element mistycznego
przeżycia świata.
Rzeźba Polska Około 1980 Roku
Prezentacja
zjawisk obecnych w rzeźbie około 1980 nie może się odbyć z pominięciem
spuścizny artystycznej lat wcześniejszych, jest to w tym przypadku
bardzo ważne, gdy okres zaczynający się mniej więcej około roku 1970, a
którego punktem końcowym są lata przełomu dekad 70 i 80,
postrzegane są przez wielu specjalistów jako jeden ciąg
zjawisk,
których zwieńczeniem była sztuka młodej generacji zrodzona
około
roku 1980. Rzeźba tworzona około roku 1980 była wypadkową zjawisk
rządzących rzeźbą w dekadzie lat, siedemdziesiątych. One właśnie i ich
kontekst artystyczny jest bardzo istotny. Korzenie
twórczości
rzeźbiarskiej lat 70 sięgaj lat 50, i połowy lat 60, okresu, w
którym rzeźba rozwijała się intensywnie.h
dążeniach.
Arysta i
sztuka
Często zapominamy, że wartością podstawową plastyki są jej formy
ewolucja i nowość, adekwatność wobec zmieniającego się świata,
wzrastania i upadku cywilizacji, indywidualnych klęsk,
sukcesów
oraz... kosmicznej rzeczywistości tętniącej w naszych skroniach.
Zetknięcie ze sztuką to niewątpliwie sposobność do refleksji,
zatrzymania maszynki umysłu zbyt precyzyjnie przeliczającej kroki
naszego marszu, to długie wnikliwe spojrzenie w lustro, poprzez
przestrzeń ciemnego pokoju, na tyle mrocznego, że zastanawiamy się nad
tożsamością osoby obserwowanej.
Dzieło jest właśnie tym pomieszczeniem, miejscem, okolicznością
zdarzeniem – zwierciadłem czasu i człowieka. W momencie tego
zetknięcia zastanawiać się nad tym trzeba co decyduje o rzeczywistej
wartości utworu, czy to są chwilowe emocje, wywołują je także obrazy
mierne i bez znaczenia, one szybko gasną... jestem pewien,
cóż
więc pozostanie? Znak – jako wartości upostaciowienie, o
wielkiej
doniosłości pedagogicznej, dający się analizować, w wielu aspektach
oglądać, komponować w różnych konfiguracjach,
spójny z
dziełami twórcy, znamienny dla miejsca i czasu w
którym
się zrodził.
Sztuka kanonu
Warto jest poświęcić czas na refleksję nad wnikliwością malarstwa,
Giotta. Jest ono wyrazem refleksji nad religią. Nie jest płytkim
ilustratorstwem życia Chrystusa. Ma ono siłę i głębię. Pomijając już
problem doskonałości warsztatu malarskiego, zastanawia moc tchnąca z
tego malarstwa – siła prawdy. Jakże często malarstwo
religijne
jest kiczowate, ckliwe i mierne.
Giotto jest przykładem – wzorcem malarstwa, które
nie jest
Biblią w obrazkach dla ubogich estetycznie. Giotto dowiódł,
iż w
malarstwie religijnym niezbędna jest filozoficzna refleksja i głębia
odczuć, mistyczne wprost uniesienie. Artysta doskonale kontroluje
emocje i poddaje przeżycia rygorom formy, aby niektórym
scenom
nadać dramatyczny wprost wyraz, ściszoną ekspresję emocji.
|
|
|
 |
- Tekst
"Rzeźba" opublikowany w wydawnictwie Spinacz -
ACK Lublin
Akademickiego Centrum Kultury Lublin www.ack.lublin.pl
|
 |
- Tekst
w katalogu wystawy indywidualnej w Galerii JAG prowadzonej przez prof.
dr hab. Janusza
Gajdę
|
 |
- Wewnątrz
tekst opatrzony zdjęciami poświęcony Drodze Krzyżowej projektowanej i
wykonanej przez Jacka Korbusa; tekst w katalogu poświęconym
Sanktuarium Matki Boskiej Parczewskiej, wydanym na okoliczność
podniesienia Bazyliki w Parczewie do godności
Kolegiaty w
10.05.2008 roku.
|
 |
- Folder
poświęcony Drodze Krzyżowej projektowanej i wykonanej przez Jacka
Korbusa wydany staraniem Bazyliki w Parczewie.
|
|
|
|
 |
|
Fragment
tekstu J. Korbusa
"Respublika"
w formie wywiadu opublikowany
przez lubelskie
pismo
kulturalne: Scriptores
w jednym
z monograficznych
numerów (nr
29) |
|
Jacek
Korbus:
Mówiąc
krótko, jest to sztuka w
przestrzeniach publicznych przy czym najczęściej ma się tu na
myśli miasta. Sam problem istnienia sztuki publicznej jest
oczywiście tak stary jak same miasta, ale trzeba pamiętać, że w wieku
dwudziestym zaszły istotne zmiany zarówno w
rozumieniu sztuki jak i urbanistyki. Dawniej ludzie tworzyli sztukę
i umieszczali ją w przestrzeni publicznej. Uważali, że tworzy ona
pewien dobrostan w sensie psychicznym czy duchowym. Obecnie ta
świadomość jest pogłębiona o teorię percepcji sztuki, jej
logiki, filozofii a także wychowania przez sztukę. Stało się tak
po pierwsze za sprawą artystów o zacięciu teoretycznym i
konceptualnym takich jak Marcel Duchamp. Dzięki nim sztuka jako taka
nabrała zupełnie nowych znaczeń. Po drugie miasta stały się i
dalej się stają w sensie urbanistycznym coraz bardziej agresywne,
czemu z kolei towarzyszy rosnąca świadomość planistów na
temat uczestnictwa mieszkańców w ich życiu.Na skutek
tych przemian to, co dziś rozumiemy przez sztukę publiczną zyskało
odrębne znaczenie i specyfikę. Pierwsze dyskusje na ten temat
pojawiły się w latach 70 dwudziestego wieku w zachodniej Europie,
kiedy zaczęto traktować sztukę publiczną jako rodzaj edukacji
kulturalnej, pedagogiki wartości. Ten jej walor istniał zawsze, ale
obecnie kładzie się nacisk na ten aspekt istnienia sztuki.
Wystarczy tutaj wspomnieć prace Herberta Rcada, który pisał,
iż rzeźba działa wychowawczo poprzez swoją przestrzenność i
ustawienie w kontekście miasta. U nas natomiast o wychowaniu przez
sztukę – w tym ikoniczność miasta - pisała Irena Wojnar,
profesor Maria Gołaszewska czy Mieczysław Porębski. Cechą sztuki
publicznej jest także to, że powstaje w powiązaniu z aktywnością
danej społeczności. Kiedyś wyrażała ona konkretne
zainteresowania wpływowych i majętnych osób ukazywała ich
pozycję, sławiła czyny, chwaliła Boga. Dziś pojawiła się
rzeźba abstrakcyjna, która wyraża refleksje samego
twórcy
na temat formy przestrzeni, kondycji człowieka w odniesieniu do
świata, kosmosu, sfery wartości. To skłania ludzi do
demokratyzacji życia i poszanowania odmiennego punktu widzenia,
humanizmu w codzienności ludzkich postaw.
|
|
|
|
Czy
nie
można opisać sztuki publicznej nieco prostszym językiem? Bądź
co
bądź ma ona być dla wszystkich, a nie
tylko dla specjalistów.
Prawdziwa
sztuka zawsze wymaga dążenia ku samodoskonaleniu a więc zakłada
pewną elitarność. Pedagogika sztuki także wymaga pewnego
poznawczego trudu. Jednakże można uwypuklić pewien jej sens
poprzez konfrontację z propagandą czy reklamą. Są to podobne
sytuacje z tą różnicą, że sztuka publiczna działa o wiele
delikatniejszymi środkami i dotyka subtelniejszych i ważniejszych
spraw – sztuka w mieście to wychowanie w duchu wartości,
humanizmu. Reklama jest propagandą konsumpcji. Będziemy bliżej
prawdy o sztuce publicznej, jeżeli spojrzymy na rzeźbę
abstrakcyjną. Ona też się do czegoś odnosi, ale pytanie, do
czego? Można założyć, że jest refleksją nad społecznym i
jednostkowym bytem człowieka albo na przykład odzwierciedleniem
naszej świadomości przestrzennej. Zaczynamy wchodzić w refleksje
artystyczne i teoretyczne. Pytamy o sens tej rzeźby o sens sztuki i
zaczyna się jej wychowawcze działanie. Czym ona w zasadzie jest?
Dlaczego nas frapuje? Dlaczego jakieś wartości w ogóle są w
stanie do nas dotrzeć, poruszyć nasz byt? Najistotniejsze w
pedagogice kultury jest to, że poprzez takie dociekania z kontaktu
ze sztuką ludzie wynoszą coś dla siebie, dla własnego rozwoju
duchowego, intelektualnego, społecznego i psychologicznego.
cd tekstu ... |
|
|
|
Konferencja
poświęcona sztuce publicznej w Trybunale Koronnym w Lublinie, Jacek
Korbus wygłosił prelekcję o współczesnej rzeźbie w
mieście rozpoczynając konferencję.
|
|
 |
|
|
|
 |
|
|